VERPLICHTE ACTUALISATIE VAN RI&E: ZO PAK JE DAT AAN.
LENGGs hoger veiligheidskundige Barry Sikkens vertelt
Als werkgever zorg je goed voor je personeel, je organisatie en het reilen en zeilen in het bedrijf. Daarom is het belangrijk te weten welke risico’s er in de organisatie zijn. En vooral: er daar waar nodig iets aan te doen. Barry Sikkens, hoger veiligheidskundige en arbokerndeskundige bij LENGG: “Sommige voorbereidingen kunnen organisaties zélf al doen. Dat zorgt voor inzicht en het scheelt in de kosten.”
Werken de medewerkers van een bedrijf bij elkaar meer dan 40 uur werk per week? Dan is een actuele risico-inventarisatie en -evaluatie verplicht (RI&E). Sinds 2022 horen daar ook een systeemtoets en een scopetoets bij.
Wat is een RI&E precies?
“Een RI&E is een uitgebreid onderzoek. Hiermee breng je als organisatie in beeld wat jullie risico’s zijn. In dit onderzoek komen vaste hoofdstukken aan bod. Stel dat we zo’n onderzoek uitvoeren bij een scholengemeenschap. We kijken naar het beleid, en of er bijvoorbeeld een vertrouwenspersoon is en een plan voor hoe om te gaan met ongewenst gedrag. En hoe zit het met de werkdruk op deze school? Ook kijken we naar de werkplek: is deze veilig? Zijn er noodroutes en blusmiddelen? Een ander onderwerp is fysieke belasting. Kunnen de juffen en meesters het vele staan bijvoorbeeld afwisselen met zitten?”
Zo’n onderzoek is aardig breed, klopt dat?
“Dat klopt. Alles wat een mogelijk risico is, komt aan bod. Op alle vlakken duiken we daarnaast flink de diepte in. Een RI&E kun je zelf doen, daar zijn tools voor. Ook kun je ervoor kiezen om het volledige onderzoek uit handen te geven aan een arbokerndeskundige. Dan weet je dat het goed gebeurt. Maar ik raad wel altijd aan om dan eerst zelf al voorbereidend werk te doen. Een RI&E moet overigens ook in veel gevallen getoetst worden. Sinds juli 2022 zijn de criteria waar de toetsing en toetsers aan moeten voldoen aangescherpt.”
Waarom moet een RI&E getoetst worden?
“Het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en de arbeidsinspectie willen hiermee de kwaliteit van de RI&E’s bij bedrijven verhogen. Een RI&E moest altijd al getoetst worden door minstens één arbodeskundige. Dat is veranderd in 2022, met de invoering van de systeemtoets en de scopetoets. Bij de systeemtoets wordt de RI&E door één arbokerndeskundige beoordeeld op de wettelijke eisen waaraan de RI&E moet voldoen. De scopetoets houdt in dat drie arbodeskundigen – een arbeidshygiënist, een hoger veiligheidsdeskundige en een arbeids- & organisatiedeskundige – de RI&E vanuit hun eigen vakgebied beoordelen op volledigheid, betrouwbaarheid, actualiteit en actuele inzichten.
Bij de scopetoets wordt de RI&E inhoudelijk getoetst door de betreffende arbodeskundige. Vanuit mijn vakgebied zoom ik bijvoorbeeld in op het veilig gebruik van arbeidsmiddelen, de opslag van gevaarlijke stoffen en vluchtwegen, terwijl de arbeidshygiënist kijkt naar de blootstellingsrisico’s bij bijvoorbeeld geluid, binnenklimaat en gevaarlijke stoffen. Belangrijk is wel om het onderzoek goed voor te bereiden en door een professional te laten verrichten.”
Welke voorbereidingen kunnen organisaties zelf doen voor hun RI&E?
“Een goed voorbeeld is de toets op fysieke belasting. Dit kun je zelf doen, aan de hand van een checklist van TNO. De uitkomst van deze checklist helpt de arbokerndeskundige die de RI&E uitvoert. Hij of zij weet daardoor al waar de risico’s liggen. Neem als voorbeeld het bedrijf in de evenementensector, waar ik onlangs was voor een RI&E. Zij hadden de checklist van TNO al ingevuld. De resultaten werden met een stoplichtmodel gepresenteerd. Groen is geen risico, oranje is een mogelijk risico en rood is een risico. De oranje en rode onderdelen moeten verder onderzocht worden. In dit geval wist ik dat er voor de runners tijdens evenementen (de mensen die de barren bevoorraden, red.) verschillende nader te onderzoeken risico’s waren, en kon ik daarop focussen. Dat scheelde mij tijd en de organisatie dus kosten.”
Wat gebeurt er na de RI&E?
“Dan maakt de organisatie zelf een plan van aanpak. Hierin staat wat het bedrijf doet om bestaande risico’s tot het minimum te beperken. Bij grotere organisaties kan een preventiemedewerker, bij voorkeur met andere sleutelposities en verantwoordelijken, dit plan maken. Als het plan van aanpak af is, moet deze voor akkoord naar de externe arbokerndeskundige. Zijn RI&E en plan van aanpak akkoord? Dan kun je weer voor een aantal jaar vooruit. En belangrijker nog: je weet wat je kunt doen om het voor de medewerkers en de organisatie (nog) veiliger te maken.”
Contact
Meer weten over de arbodienst van LENGG of over de RI&E? Neem contact op met Nicole Vaandrager.